الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني
68
صبح صادق (فارسى)
5 . همگانى كردن حق علمآموزى همگانى كردن حق تحصيل علم و دانش و آن را از اختصاص طبقات به اصطلاح بالاى اجتماع بيرون آوردن . اسلام به همه حق داد و همه را به علم و دانش و تفكر و تعقل و به كار انداختن نيروى فكر و انديشه ، تشويق فرمود و ارزش هر كس و هر جامعه را به مقدار بهرهى او از علم و دانش شناخت . پيش از اسلام ، طبقات پايين اجتماع در كشورهاى بزرگ از تحصيل ، محروم بودند و اسلام همه را در كسب علم آزاد كرد ؛ به طورى كه بعد از اسلام يك نهضت بزرگ و وسيع علمى برپا شد و بيشتر علما و دانشمندان از طبقهى پايين اجتماع برخاستند . در اسلام ، تحصيل علم و درس دادن شغل مقدسى است كه تا اين اواخر ، معلمان و اساتيد از گرفتن حقوق در برابر تعليم علم ، ابا داشتند و عمل خود را شريفتر از آن مىدانستند كه با منافع مادى مبادله كنند و هم اكنون در حوزههاى علميهى اسلامى شيعه همين برنامه برقرار است و تعليم و تحصيل علم را به عنوان يك وظيفهى مقدس دينى انجام مىدهند و آن را به پول و مزد مادى نمىفروشند . البته بيت المال در صورت احتياج اين افراد بايد تأمين معاش آنها را بنمايد و ماهانهى لازم را به آنها بدهد و اين مسألهاى است كه در هر حال و نسبت به همه وظيفهى بيتالمال است و مسئلهى مزد گرفتن براى تعليم و حق التدريس دريافت داشتن مسئلهى ديگر است .